Libië

In 2017 was Artsen Zonder Grenzen een van de weinige internationale organisaties die nog actief waren in dit land waar overal geweld en onveiligheid heerst.

Ondanks de instabiliteit en de oorlog die er woedt, blijft Libië een bestemming voor emigrerende werknemers uit het hele Afrikaanse continent en een transitland voor migranten, asielzoekers en vluchtelingen die via de Middellandse Zee Europa proberen te bereiken.

In 2017 heeft Artsen Zonder Grenzen medische hulp verstrekt aan migranten en vluchtelingen die willekeurig worden opgesloten in centra die officieel onder controle van het ministerie van Binnenlandse Zaken staan. De meeste ziektegevallen waren gerelateerd aan de omstandigheden in de gevangenissen: de overbevolking, het gebrek aan voedsel en drinkbaar water, het tekort aan toiletten, met als gevolg luchtweginfecties, musculoskeletale aandoeningen, huidaandoeningen zoals schurft, en buikloop. Artsen Zonder Grenzen heeft Libië openlijk opgeroepen een einde te stellen aan de willekeurige, onrechtmatige en schadelijke opsluiting van migranten en vluchtelingen. Artsen Zonder Grenzen heeft ook het migratiebeleid aangeklaagd van de Europese regeringen die de Libische kust hermetisch willen afsluiten om migranten, asielzoekers en vluchtelingen ‘binnen te houden’ in een land waar ze blootgesteld worden aan extreem en wijdverbreid geweld en uitbuiting.

detentie in libie
Op 2 september 2017 werden 276 drenkelingen door de Libische kustwacht naar een dententiecentrum  gebracht. Overlevenden getuigden aan onze teams dat meer dan 100 mensen zijn verdronken die dag.  © Sara Creta.

Artsen Zonder Grenzen heeft in Tripoli 17.219 medische consultaties verstrekt en 470 patiënten doorverwezen naar secundaire zorginstellingen. In oktober en november nam het aantal gevangenen enorm toe en dat leidde tot nog een nog grotere overbevolking en nog slechtere levensomstandigheden in de centra. In december repatrieerde de Internationale Organisatie voor Migratie duizenden mensen en nam de druk wat af.

In Misrata heeft Artsen Zonder Grenzen het hoofdziekenhuis hulp geboden om een betere infectiebeheersing te bekomen en heeft het extra inspanningen geleverd om in te kunnen spelen op de behoeften van migranten en vluchtelingen in die zone. Onze medische teams gingen er aan de slag in vijf detentiecentra in Misrata, Khoms en Zliten, waar ze in totaal 1351 consultaties hebben verstrekt en 49 patiënten hebben doorverwezen voor bijkomende zorg.

sanitaire voorzieningen in Misrata
De sanitaire voorzieningen in het detentiecenter van Misrata zijn de enige plek die de vluchtelingen en migranten ter beschikking wordt gesteld om zich te wassen. Op het moment van deze foto was er geen lopend water, noch werkende toiletten. ©  Tankred Stoebe, januari 2017.

De meeste migranten en vluchtelingen in Libië verblijven buiten de detentiecentra en zijn net als de plaatselijke gemeenschappen het slachtoffer van de steeds slechter functionerende openbare gezondheidszorg, want die kampt met een schrijnend gebrek aan geneesmiddelen en medisch personeel. Artsen Zonder Grenzen heeft in Misrata een polikliniek geopend die gratis eerstelijnszorg biedt en patiënten van alle leeftijden en nationaliteiten naar andere instellingen doorverwijst.

Sinds midden 2017 is Artsen Zonder Grenzen ook aan het werk in Bani Walid, een stad die bekend staat als een beruchte doorgangssluis van smokkelaars en mensenhandelaren. Samen met een lokale organisatie heeft Artsen Zonder Grenzen hulp geboden aan mensen die erin geslaagd waren te ontsnappen uit plaatsen waar ze door criminele netwerken werden vastgehouden. Velen van hen waren ontvoerd voor losgeld, afgeperst en gemarteld. Het team van Artsen Zonder Grenzen heeft er 479 medische consultaties verstrekt en 24 patiënten doorverwezen naar de ziekenhuizen van Misrata en Tripoli.

In het oosten van het land runt Artsen Zonder Grenzen een kliniek in Benghazi, samen met een Libische ngo. De teams verstrekken er pediatrische en gynaecologische zorg aan inlandse vluchtelingen en kwetsbare bevolkingsgroepen, en geven geestelijke bijstand aan kinderen en families die getroffen zijn door trauma’s en geweld. De hulp aan de ziekenhuizen van Al Abyar en Al-Marj werd in 2017 stopgezet omdat het aantal patiënten er sterk gedaald was